Eron Tashqi ishlar vaziri Abbos Aroqchi Pekinda Xitoylik hamkasbi Van I bilan muzokaralar olib bordi. Ushbu tashrif AQShning Hormuz bo‘g‘ozidagi harbiy harakatlari fonida amalga oshirildi.
Aroqchining bir kunlik tashrifi AQSh prezidenti Donald Trampning 14-15 may kunlari Pekinda bo‘lib o‘tadigan sammitiga bir hafta qolganida sodir bo‘ldi. Xitoyning rasmiy Sinxua agentligi uchrashuv boshlangani haqida xabar berdi, ammo tafsilotlar bermadi.
Bu Aroqchining AQSh-Isroilning Eronga qarshi urushi boshlanganidan keyin Xitoyga birinchi tashrifi edi. Tehronning yaqin ittifoqchisi bo‘lgan Xitoy bilan Eron tashqi ishlar vaziri urush boshlanganidan keyin kamida uch marta telefon orqali gaplashgan.
Vashingtonda AQSh Davlat kotibi Marko Rubio Xitoy Eronga Hormuz bo‘g‘ozidagi blokadani olib tashlash zarurligini ta’kidlashiga umid bildirgan edi. Eron urush boshlanganidan keyin neft va gaz yo‘nalishlarini to‘sib qo‘ygan, bu esa yoqilg‘i va o‘g‘it narxlarining keskin oshishiga olib kelgan.
Aprel oyidagi sulhdan so‘ng AQSh Eron portlariga o‘z blokadasini o‘rnatdi va Tehronni Pokiston vositachiligidagi tinchlik muzokaralarida AQSh shartlarini qabul qilishga majbur qilishga urindi. Asosiy talablar orasida Eronning yadroviy boyitishni to‘xtatishi bor.
Al Jazira muxbiri Katrina Yu Pekindan xabar berishicha, Aroqchi va Van uchrashuvida ikkita asosiy masala – sulhni saqlash va Hormuz bo‘g‘ozini qayta ochish muhokama qilinadi. Xitoy Eron portlariga AQSh blokadasini tanqid qilgan bo‘lsa-da, so‘nggi paytlarda Eronning bo‘g‘ozni yopib qo‘yish qarorini ham tanqid qilmoqda.
Van Aroqchiga, agar Eron bo‘g‘ozni yopishda davom etsa, Xitoy qanday yordam ko‘rsatishi mumkinligi haqida gapirishi kutilmoqda. Eron tashqi ishlar vaziri, shuningdek, Si Szinpin va Tramp uchrashuvida Pekin qanday pozitsiyani egallashiga oydinlik kiritishni so‘raydi.
Shu bilan birga, Tramp Hormuz bo‘g‘ozida qolgan kemalarni olib chiqish bo‘yicha AQSh harbiy operatsiyasini to‘xtatganini e’lon qildi. U bu qaror Pokiston va boshqa davlatlarning iltimosiga asoslanganini aytdi. Birlashgan Arab Amirliklari esa Erondan yangi raketa va dron hujumlari haqida xabar berdi, ammo Tehron bu ayblovlarni rad etadi.
Source: www.aljazeera.com