Joriy haftada AQSh prezidenti Donald Tramp Yevropa avtomobil ishlab chiqaruvchilariga 25% tarif joriy qilish bilan tahdid qildi, biroq keyinroq bu tahdidni yumshatdi. Bu Yevropa Ittifoqida katta xavotirga sabab bo'ldi.
Parijda bo'lib o'tgan G7 savdo vazirlari yig'ilishi asosiy masalalardan ko'ra Trampning tarif tahdidlari soyasida o'tdi. Uchrashuvda AQShning Yevropa avtomobillariga 25% tarif joriy qilish tahdidi muhokama qilindi.
Tramp o'z tahdidini Turnberry kelishuvi bo'yicha Yevropa Ittifoqi majburiyatlarni bajarmagani bilan asosladi. 2024-yilda Trampning Shotlandiyadagi golf maydonida imzolangan kelishuvga ko'ra, AQSh Yevropa tovarlariga maksimal 15% tarif qo'yishi, Yevropa Ittifoqi esa AQSh sanoat mahsulotlariga barcha tariflarni bekor qilishi kerak edi.
Yevropa Ittifoqi savdo va iqtisodiy xavfsizlik bo'yicha komissari Marosh Shefchovich Parijda AQSh savdo vakili Jemison Grir bilan uchrashib, Turnberry kelishuviga hurmat ko'rsatish muhimligini ta'kidladi. Shefchovichning so'zlariga ko'ra, ikkala tomon ham kelishuvni bajarishga tayyor.
Germaniya iqtisodiy ishlar va energetika vaziri Katerina Rayxe ham amerikalik hamkasblari bilan muzokaralar olib bordi. U avtomobil eksporti masalasi Germaniya uchun markaziy ahamiyatga ega ekanligini va davom etayotgan muzokaralar orqali hal qilinishiga umid qilishini bildirdi.
Juma kuni Tramp 25% tarif tahdidini yumshatib, 4-iyulgacha (AQShning 250 yilligi) kutishga tayyorligini aytdi. Yevropa Komissiyasi rahbari Ursula fon der Lyayen bilan telefon suhbatidan so'ng, Tramp ushbu muddatgacha tariflarni oshirmaslikka kelishgan.
Vaziyatni murakkablashtirgan holda, Trampning tarif tahdididan bir necha soat oldin AQSh sudi uning boshqa tariflariga qarshi qaror chiqardi, bu esa qonuniy kurash imkoniyatlarini ochadi.
Agar yuqori tariflar joriy etilsa, Germaniya avtomobil sanoati eng katta zarar ko'radi. Kil Iqtisodiyot Instituti tahliliga ko'ra, qisqa muddatda yo'qotishlar 15 milliard yevroni, uzoq muddatda esa 30 milliard yevroni tashkil qilishi mumkin.
Kuzatuvchilar Trampning tarif tahdidlarini Germaniya kansleri Fridrix Mertsning Eron urushi haqidagi tanqidiy izohlariga javob sifatida talqin qilmoqda. Merts AQShni Eron rahbariyati tomonidan "kamsitilgan" deb atagan edi.
German Marshall Jamg'armasi eksperti Penni Naasning fikricha, AQSh Turnberry kelishuvining amalga oshirilishidagi kechikishlardan norozi. Yevropa parlamenti kelishuvni ratifikatsiya qilishni ikki marta kechiktirgan - avval Trampning Grenlandiyaga bostirib kirish tahdidi, keyin esa AQSh Oliy sudining tariflar haqidagi qarori tufayli.
G7 sammitining yakuniy matbuot anjumanida fransuz savdo vaziri Nikolas Forisye AQSh tarif tahdidini Turnberry kelishuvini tezlashtirish chaqiruvi sifatida tushunganini aytdi. Yevropa parlamentarlari endi AQSh kelishuvni buzsa, himoya choralarini talab qilmoqda.
Source: www.dw.com