Eron ikki oy oldin AQSh va Isroil tomonidan hujumga uchraganidan keyin ilk bor Tehron xalqaro aeroportidan tijorat parvozlarini qayta boshladi. Davlat televideniyesi xabariga ko‘ra, shanba kuni Tehron Imom Xumayniy nomidagi xalqaro aeroportidan Istanbul, Maskat va Saudiya Arabistonining Madina shahriga parvozlar amalga oshirildi.
Eronning davlat aviakompaniyasi Iran Air 56 kunlik tanaffusdan so‘ng Tehrondan mamlakatning ikkinchi yirik shahri Mashhadga ilk parvozini amalga oshirdi. IRNA axborot agentligi Telegram’dagi xabarlarida yaqin kunlarda Boku, Najaf, Bag‘dod va Dohaga ham qo‘shimcha parvozlar rejalashtirilganini ma’lum qildi.
Eron aeroportlari va havo navigatsiyasi kompaniyasi bosh direktori Muhammad Amirani mamlakatning sharqiy qismi – Turkmaniston, Afg‘oniston va Pokiston bilan chegaradosh hududlar – ichki va tranzit parvozlar uchun ustuvor yo‘nalish bo‘lishini aytdi. IRNA’ga ko‘ra, Mashhad, Zohidon, Kirmon, Yazd va Birjand kabi viloyat aeroportlari havo harakati uchun tugun nuqtalari sifatida belgilangan.
Rasmiylar xorijiy aviakompaniyalar bilan yo‘nalishlarni aniqlashtirish va tranzit parvozlarni qayta jalb qilish bo‘yicha maslahatlashuvlarni boshlaganini, AQSh bilan mo‘rt sulh davom etayotganini, Tehron va Vashington o‘rtasidagi muzokaralar Pokistonda davom etayotganini bildirdi.
AQSh-Isroilning Eronga qarshi urushi haftalar davomida xalqaro havo qatnovini izdan chiqardi, Yaqin Sharq havo hududining katta qismini yopilishiga majbur qildi va o‘n minglab sayohatchilarni uyiga qaytish imkoniyatidan mahrum etdi. Ko‘plab davlatlar o‘z fuqarolarini evakuatsiya qilish uchun charter reyslar tashkil qilgan bo‘lsa-da, ularning harakatlari dunyoning eng gavjum havo qatnovi mintaqalaridan birida tijorat aviatsiyasining deyarli to‘liq to‘xtatilishi tufayli samarasiz qoldi.
28 fevralda hujumlar boshlanganidan bir necha kun o‘tgach, Qatar va Birlashgan Arab Amirliklari kabi davlatlar o‘z havo hududlarini qisman ochdi, keyingi haftalarda jadvallar yanada kengaytirildi. Shu bilan birga, Hormuz bo‘g‘ozidagi davom etayotgan blokada reaktiv yoqilg‘i inqirozi xavfini keltirib chiqarmoqda. Yevropa Ittifoqi ta’minot tanqisligi fonida AQShdan reaktiv yoqilg‘i importi va yangi minimal zaxira kvotalarini ko‘rib chiqmoqda.
Xalqaro energetika agentligi rahbari Fotih Birol oy boshida Yevropada “reaktiv yoqilg‘i olti hafta yoki undan kam qolgan” bo‘lishi mumkinligi va ta’minot o‘zgarmasa, “tez orada” parvozlarni bekor qilish boshlanishi haqida ogohlantirgan edi. Germaniyaning Lufthansa Group aviakompaniyasi payshanba kuni neft narxining oshishi va reaktiv yoqilg‘i tanqisligi qo‘rquvi tufayli oktyabrgacha 20 000 qisqa masofali parvozni qisqartirishini e’lon qildi.
Source: www.aljazeera.com