Qozog‘iston energetika vaziri Yerlan Akkenjenov Ostonada bo‘lib o‘tayotgan RES 2026 mintaqaviy ekologik sammiti doirasida ikki davlat o‘rtasidagi energetika hamkorligi kengaytirilayotganini ma’lum qildi. Uning so‘zlariga ko‘ra, hozirda Rossiya gazining O‘zbekistonga tranziti va neft yetkazib berish masalalari bo‘yicha faol ish olib borilmoqda.
Vazir, shuningdek, Qozog‘iston mahsulotlarini, xususan, xom neft va neft mahsulotlarini O‘zbekistonga yetkazib berish imkoniyati o‘rganilayotganini ta’kidladi. U ikki davlat o‘rtasidagi hamkorlik tajriba almashinuvi va o‘zaro qo‘llab-quvvatlash tamoyillari asosiga qurilganini, nafaqat energetika, balki iqtisodiyotning boshqa tarmoqlarini ham qamrab olishini qo‘shimcha qildi.
Akkenjenov O‘zbekiston bilan bir qator yirik loyihalar, jumladan, neft-kimyo va neftni qayta ishlash sohalaridagi hamkorlik muhokama qilinayotganini bildirdi. RES 2026 sammitida iqlim o‘zgarishi, suv resurslarini boshqarish va barqaror rivojlanish masalalari ko‘rib chiqilmoqda.
Aprel oyi o‘rtalarida Rossiya hukumati raisi Mixail Mishustin Rossiya O‘zbekistonga tabiiy gaz va neft yetkazib berish hajmini oshirishni rejalashtirayotganini ma’lum qilgan edi. Bu O‘zbekistonning energiya resurslariga bo‘lgan talabining ortib borayotganidan dalolat beradi.
Bojxona qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yilning yanvar-mart oylarida O‘zbekistonga neft va neft mahsulotlari importi o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 42,2 foizga oshib, 315,9 million dollardan 449,1 million dollargacha yetdi. Benzinning importi ikki baravardan ko‘proqqa oshib, 204,9 million litrdan 428,2 million litrgacha, qiymati esa 119,6 million dollardan 246,2 million dollargacha ko‘tarildi.
Dizel importi hajm jihatidan 38 foizga (125,5 ming tonnagacha), qiymati bo‘yicha 33 foizga (98 million dollargacha) o‘sdi. O‘rtacha narx esa bir kilogramm uchun 0,81 dollardan 0,78 dollargacha arzonlashdi. 2025-yilda O‘zbekiston jami 2,01 milliard dollarlik neft va neft mahsulotlarini import qilgan, shundan 1,33 milliard dollari neft mahsulotlari hissasiga to‘g‘ri kelgan.
Qozog‘iston Milliy statistika byurosi ma’lumotlariga ko‘ra, 2025-yilda O‘zbekistonga 12,7 million dollarlik 39,4 ming tonna xom og‘ir neft yetkazib berilgan bo‘lsa, 2024-yilda bu ko‘rsatkich 24,7 million dollarlik 40,8 ming tonnani tashkil etgan. Biroq bu Rossiyadan yetkazib berilayotgan neft hajmidan bir necha baravar kam – 2024-yilda O‘zbekiston 282,9 million dollar evaziga 478,7 ming tonna Rossiya neftini sotib olgan. Qozog‘iston nefti Rossiyanikidan arzonroq – bir kg uchun 0,56 dollarga nisbatan 0,59 dollar.
Source: www.gazeta.uz