Yevropa Ittifoqining 27 davlati yetakchilari payshanba kuni Kiprda to'planib, blok oldidagi geosiyosiy muammolarni muhokama qilishdi. Asosiy kun tartibiga Ukraina va Yaqin Sharqdagi mojarolar, shuningdek, YI uzoq muddatli byudjeti masalalari kiritilgan.
Ikki kunlik muzokaralar Ukraina uchun uzoq vaqtdan beri muhokama qilinayotgan 90 milliard yevrolik kreditni ma'qullash bilan boshlandi. Yevropa Kengashi Prezidenti Antonio Koshta X’dagi postida "Ukrainani kuchaytirish va Rossiyaga bosimni oshirish" strategiyasi ikki ustunda qurilganini ta'kidladi.
Kredit uzoq vaqt Vengriya Bosh vaziri Viktor Orbanni qarshiligi tufayli kechiktirilgan edi. Orbanni Kiprga kelishi kutilmagan. Dastlabki ma'qullash chorshanba kuni berilgan.
Ukraina Prezidenti Volodimir Zelenskiy payshanba kuni Ayia Napadagi uchrashuvda ishtirok etishi va Rossiya urushi haqida nutq so'zlashi kutilmoqda. U Kiyevning YIga qo'shilish istagini takrorlab, Rossiyaga qarshi bosimni oshirishga chaqiradi.
Juma kuni Nicosia'da Yevropa yetakchilariga Livan Prezidenti Jozef Aun, Misr Prezidenti Abdulfattoh as-Sisiy, Suriya Prezidenti Ahmad ash-Sharaa va Iordaniya valiahd shahzodasi Husayn bin Abdulloh qo'shiladi. Ular Livandagi vaziyatni muhokama qilishadi, bu yerda Isroil va Hizbulloh o'rtasida 10 kunlik sulh amal qilmoqda.
Eronning Hormuz bo'g'ozini samarali yopishi energiya narxlarining oshishiga va Yevropada samolyot yoqilg'isi tanqisligi xavfiga sabab bo'ldi. YI iste'mol qiladigan samolyot yoqilg'isining 20% ushbu muhim suv yo'li orqali import qilinadi.
YI rasmiysi AFP agentligiga bo'g'ozni ochiq saqlashga "shartlar bajarilganda hissa qo'shishga tayyor" ekanliklarini aytdi. Rasmiy sulhning saqlanishiga umid bildirdi.
Yetakchilar juma kuni blokning 2028-2034 yillarga mo'ljallangan uzoq muddatli byudjetini birinchi marta muhokama qilishadi. YI rahbariyati taxminan 2 trillion yevrolik kattaroq byudjetni xohlaydi. Asosiy muammo – ko'plab davlatlar mablag' yetishmasligi sharoitida raqobatbardoshlik va mudofaa kabi maqsadlarni moliyalashtirish usulini topishdir. Yakuniy kelishuv 2026 yil oxirigacha kutilmoqda.
Source: www.dw.com