O‘zbekiston Respublikasi uchun haftalik ob-havo sharhi “O‘zgidromet” va xalqaro markazlar ma’lumotlari asosida tuzildi. Hafta boshida, 13-14-aprel kunlari, qo‘shni Turkmanistondan kirib kelayotgan issiq va quruq havo massalari tufayli respublikaning katta qismida, jumladan Buxoro, Navoiy, Surxondaryo va Qashqadaryo viloyatlarida kunduzgi harorat +32°C gacha ko‘tarilishi kutilmoqda. Bu juda issiq va quruq ob-havo muhiti bo‘lib, aholi, ayniqsa yoshi kattalar, kislorod yetishmovchiligi va yuqori harorat bilan bog‘liq muammolarga duch kelishi mumkin.
Biroq, chorshanba kuni, 15-apreldan boshlab, Kaspiy dengizi tomonidan nam havo oqimlari va shimoldan sovuq havo massalarining kirib kelishi bilan keskin o‘zgarish ro‘y beradi. Atmosfera bosimi 1030 gPa gacha ko‘tariluvchi antitsiklon jarayoni tufayli harorat sezilarli darajada pasayib, markaziy hududlarda maksimal harorat +15…+20°C atrofida, ayrim joylarda esa +15°C gacha tushadi. Tungi va tonggi minimal haroratlar ham +5…+8°C, ba’zi tog‘oldi hududlarda esa +3°C gacha pasayishi mumkin. Bu o‘zgarish hafta boshidagi issiqlikka nisbatan 8-10 darajaga yaqin farqni tashkil etadi.
Hafta o‘rtalarida, 15-16-aprel kunlari, havo oqimlarining keskin o‘rin almashinishi kuchli shamollar va yog‘ingarchiliklarni keltirib chiqaradi. Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Xorazm, Buxoro va Navoiy viloyatlarida shamol tezligi soniyasiga 25 metrgacha, boshqa viloyatlarda esa 18 metrgacha yetishi mumkin. Qizilqum cho‘llarida bu shamollar chang bo‘ronlariga olib kelishi xavfi mavjud. Yog‘inlar, ayniqsa 14-15-aprel kunlari shimol va tog‘li hududlarda, chaqmoq-momaqaldiroq xususiyatida bo‘lib, juda jadal va ko‘p miqdorda yog‘ishi kutilmoqda, bu esa tog‘ etaklarida sel xavfini oshiradi.
Ob-havoning keskin o‘zgarishi aholi salomatligiga jiddiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Hafta boshidagi issiqlik kislorod yetishmovchiligi va yuqori qon bosimi bilan bog‘liq muammolarni keltirib chiqarsa, chorshanbadan boshlab siklonik ta’sir intrakranial qon bosimining ko‘tarilishiga, 15-aprelda esa “barik tubsizlik” hodisasi (havo bosimining tez o‘zgarishi) qon bosimi kasalliklari bilan og‘rigan kishilarda salomatlik muammolariga olib kelishi mumkin. 16-17-aprelda antitsiklon jarayoni allergik qo‘zg‘alishlarni kuchaytirishi mumkin. Bioiqlimiy sharoitlar hafta boshida “qulay bo‘lmagan”dan hafta o‘rtasida “sovuq”ga o‘zgaradi, bu esa kiyim-kechakni moslashtirishni talab qiladi.
Kosmik ta’sirlar haqida ma’lumotlar ziddiyatli: ba’zi xalqaro markazlar hafta boshida “yashil” xavf darajasidagi magnit bo‘ronlarini kutmagan bo‘lsa, Qozog‘istondagi Ionosfera instituti chorshanba kuni “sariq”, payshanba va juma kunlari esa “qizil” xavf darajasidagi geomagnit bo‘ronlarni kuzatilishi mumkinligini taxmin qilmoqda. Magnit bo‘ronlarni ishonchli prognoz qilish qiyinligi sababli, ta’sirchan kishilar yaqin kunlardagi ma’lumotlarga tayanishi tavsiya etiladi. Umuman olganda, haftaning dam olish kunlari iqlimiy va kosmik sharoitlar nisbatan xavfsizroq bo‘lishi kutilmoqda.
Source: www.gazeta.uz