Ukraina, Chernobil ekskluziv zonasi (CEZ) — 1986 yilgi atom falokatidan 40 yil o‘tib, bu hudud hali ham xavfli bo‘lib qolmoqda. Yanvar oyining sovuq ertalabida havo hujumi sirenasi yangradi, ikki askar Pripyat daryosi irmog‘idagi ko‘prikda zenit qurollarini ushlab osmonda dron va raketalarni kuzatmoqda.

Rossiya 2022 yil fevralda Ukrainaga to‘liq bosqin boshlaganidan so‘ng, CEZ va uning atrofini qisqa muddatga bosib oldi. Hozirda hudud harbiylashtirilgan bo‘lib, radiatsiyaviy ifloslanish bilan birga yangi xavf tug‘dirmoqda. Shunga qaramay, olimlar, keksa qaytganlar va askarlar bu yerda hayotni davom ettirmoqda.

67 yoshli olima Tatyana Nikitina Chernobil yadro xavfsizligi markazida ishlaydi. U 1982 yilda eri bilan Pripyatga ko‘chib kelgan va 1986 yil 26 aprel kuni ertalab portlashdan keyin hamma narsa o‘zgargan. Uning eri Oleksandr Oslyak “likvidator” sifatida ishlagan va 2005 yilda sog‘lig‘i yomonlashib vafot etgan. Nikitina endi erining merosini davom ettirib, radiatsiya darajasini kuzatadi.

87 yoshli Valentina Borisivna esa “o‘z-o‘zidan ko‘chib kelgan”lardan biri. U Chernobil shahrida tug‘ilgan va falokatdan keyin evakuatsiya qilingan, ammo keyin qaytib kelgan. U hozir urushdan charchaganini aytadi: “Ikkinchi jahon urushida 2,5 yosh edim, shekilli, bu urushda o‘laman”.

CEZda radiatsiya darajasi hali ham yuqori, ayniqsa “issiq zona”da. Ammo bu yerda hayot davom etmoqda: o‘rmonlarda yovvoyi hayvonlar ko‘paygan, olimlar esa radiatsiya xaritalarini tuzib, xavfni nazorat qilmoqda.

Source: www.aljazeera.com