Kolumbiyaning Santa-Marta shahrida 50 dan ortiq davlat delegatlari ishtirokida qazib olinadigan yoqilg‘ilardan voz kechish bo‘yicha birinchi konferensiya bo‘lib o‘tmoqda. 24-29 aprel kunlari davom etadigan tadbir BMTning iqlim bo‘yicha muzokaralaridagi muvaffaqiyatsizlikdan so‘ng tashkil etilgan.

Chili sobiq muzokarachisi Kristian Retamal ushbu konferensiya yangi global siyosiy harakatning boshlanishi bo‘lishiga umid qilmoqda. Uning so‘zlariga ko‘ra, 1990-yillarda iqlim masalasi BMT darajasiga bir necha davlat tashabbusi bilan chiqarilgan bo‘lsa, hozir ham shunday katalizator bo‘lishi mumkin.

Konferensiyada Kanadadan tortib Tinch okeani orol davlatlarigacha bo‘lgan turli mamlakatlar ishtirok etmoqda. AQSh, Xitoy, Saudiya Arabistoni va Rossiya kabi eng yirik qazib olinadigan yoqilg‘i ishlab chiqaruvchilar qatnashmayapti. Shunga qaramay, Greenpeace va WWF kabi tashkilotlar bu uchrashuvni “tarixiy” deb atamoqda.

Gollandiya iqlim vaziri vakilining ta’kidlashicha, “amalga oshirish vaqti keldi, endi ambitsiyalar haqida munozara yo‘q”. Ular talab va taklifni kamaytirish, shuningdek, qazib olinadigan yoqilg‘i subsidiyalarini bosqichma-bosqich bekor qilish rejasini ishlab chiqmoqchi.

Qayta tiklanadigan energiya manbalari so‘nggi yillarda rekord darajada o‘sdi. 2025-yilda quyosh energiyasi boshchiligida toza energiya manbalari dunyo elektr energiyasiga bo‘lgan talabdan oshib ketdi. Biroq, qazib olinadigan yoqilg‘ilardan butunlay voz kechish uchun hali bir necha yil kerak.

Ekspertlarning fikricha, qazib olinadigan yoqilg‘ilardan voz kechish tashqi qaramlikni kamaytiradi, barqaror rivojlanishni ta’minlaydi va demokratiyani mustahkamlaydi. Biroq, bu jarayon yillar davom etishi va ko‘plab huquqiy va savdo masalalarini hal qilishni talab qilishi mumkin.

Source: www.dw.com