Eron Ta'lim vazirligi o'tgan hafta mamlakat bo'ylab barcha maktablarda shaxsiy darslar to'xtatilganini e'lon qildi. 21-apreldan boshlab, darslar maxsus onlayn platforma va davlat televideniyasining "Eron TV Maktabi" dasturi orqali olib boriladi. Bu o'zgarish mamlakatdagi barcha turdagi maktablar va sinflarga ta'sir qiladi va keyingi e'longacha davom etadi.
Mamlakat hozirda havo hujumlarining qayta boshlanishi oldida noaniq holatda. Olti haftalik hujumlarni to'xtatgan zaif sulhdan keyin vaziyat keskinlashgan. Maktablarni ta'mirlash, rivojlantirish va jihozlash tashkiloti rahbari ma'lumotlariga ko'ra, AQSh va Isroil hujumlari natijasida 17 viloyatda 640 dan ortiq ta'lim binolari shikastlangan. Ulardan 250 tasi og'ir shikastlangan va to'liq ta'mirlashni talab qiladi, kamida 15 maktab esa tiklanmaydigan darajada vayron bo'lgan.
Londonda joylashgan global internet monitor NetBlocks hisobotiga ko'ra, 21-aprelga qadar rekord darajadagi eng uzoq milliy internet uzilishi qayd etilgan. Mamlakat global internetdan asosan uzilgan holda qolmoqda. Internet trafigining katta qismi hozir milliy intranet orqali o'tadi, bu juda cheklangan va faqat ichki saytlarga kirish imkonini beradi. Uzilishdan oldin ham Eron internetiga qattiq tsenzura qo'llanilgan, ko'plab ijtimoiy media platformalari bloklangan.
Kiberxavfsizlik mutaxassisi Amir Rashidining so'zlariga ko'ra, "Eron internet blokadasi ehtimol hech qachon to'liq olib tashlanmaydi". U eron hukumati uzoq vaqtdan beri global internetdan butunlay ajralgan intranet g'oyasi ustida ishlayotganini, bu raqamli makonda davlatning har tomonlama nazorati haqida ekanligini ta'kidlaydi. Bu orqali hokimiyat odamlar o'rtasida aloqa qilish, norozilik namoyishlarini tashkil qilish yoki namoyishlar tasvirlarini ulashishining oldini olishi mumkin.
Intranet orqali virtual darslarga o'tish, ayniqsa, kam ta'minlangan oilalar va mamlakatning kambag'al hududlaridagi maktab o'quvchilari uchun katta muammo tug'diradi. Rashidi ta'kidlashicha, ba'zi hududlarda, masalan, Siston va Balujistonda, zarur infratuzilma yo'qligi sababli deyarli internet ulanishi mavjud emas. Eron aholisining ko'pchiligi internetga mobil telefonlar orqali kirishadi, ammo bu hududlarda smartfonlar va noutbuklar kamroq. COVID-19 pandemiyasi davrida ichki va xorijiy tashkilotlar ehtiyojmandlarga yordam berish uchun mablag' yoki ishlatilgan qurilmalar yig'ish kampaniyalarini o'tkazgan, ammo urush boshlanganidan keyin ishsizlik, iqtisodiy qiyinchiliklar va inflyatsiya oshishi mahalliy yordamning sezilarli darajada kamayishiga olib kelgan.
Mamlakatning ba'zi qismlarida internetga kirish imkoniyati yo'qligi sababli, ba'zi darslar davlat televideniyasining "Eron TV Maktabi" dasturiga ko'chirilmoqda. Masalan, Eronning yarim rasmiy Fars News Agency ma'lumotlariga ko'ra, ettinchi, sakkizinchi va to'qqizinchi sinf o'quvchilari uchun matematika darslari soat 14:00 da televideniyada efirga uzatiladi, so'ngra o'n ikkinchi sinf o'quvchilari uchun fizika darslari soat 18:00 da namoyish etiladi. Parlamentda milliy axborot tarmog'ini tez kengaytirish, ta'lim muassasalari uchun tarmoq sig'imini oshirish va standartlashtirilgan o'quv materiallarini ishlab chiqish bo'yicha muhokamalar olib borilmoqda.
Source: www.dw.com